NLS trong học tập các môn KHXH của HS THPT là khả năng sử dụng các công cụ, công nghệ kỹ thuật số một cách hiệu quả, an toàn và sáng tạo để tạo ra lợi ích cho việc tiếp nhận, phân tích, xử lý và trình bày thông tin liên quan đến các môn học thuộc lĩnh vực KHXH.
Phát triển NLS trong học tập các môn KHXH là quá trình tổ chức và thực hiện các hoạt động giáo dục nhằm nâng cao khả năng sử dụng công nghệ số của học sinh trong việc tiếp cận, phân tích, xử lý, sáng tạo và trình bày thông tin liên quan đến các môn học thuộc lĩnh vực KHXH. Quá trình này không chỉ tập trung vào việc trang bị các kỹ năng kỹ thuật mà còn hướng tới rèn luyện tư duy phản biện, khả năng sáng tạo, và ý thức trách nhiệm trong việc sử dụng công nghệ số để học tập và giải quyết các vấn đề thực tiễn trong xã hội.
Có 7 miền năng lực số:
Năng lực sử dụng thiết bị kĩ thuật số: Nhận dạng và sử dụng các công cụ phần cứng và công nghệ nhận diện dữ liệu, thông tin và nội dung số để vận hành các công cụ và công nghệ trong học tập các môn KHXH.
Năng lực kiến thức thông tin và dữ liệu: Làm rõ được nhu cầu thông tin, định vị và truy cập được dữ liệu, thông tin và nội dung số; Đánh giá các nguồn tin và nội dung của chúng; Lưu trữ, quản lí và tổ chức dữ liệu, thông tin và nội dung số trong học tập các môn KHXH.
Năng lực giao tiếp và hợp tác: Tương tác, giao tiếp và hợp tác thông qua công nghệ số, đồng thời nhận thức được sự đa dạng về văn hóa và thế hệ; Tương tác xã hội thông qua các dịch vụ số công cộng cũng như cá nhân và thực hành vai trò công dân; Tự quản lí định danh và uy tín số của bản thân trong học tập các môn KHXH.
Năng lực sáng tạo nội dung số: Tạo lập và biên tập nội dung số. Nâng cấp và kết hợp thông tin và nội dung số vào vốn tri thức sẵn có, đồng thời hiểu rõ về các giấy phép và bản quyền được áp dụng; Biết cách đưa ra các lệnh dễ hiểu cho một hệ thống máy tính trong học tập các môn KHXH.
Năng lực an toàn số: Bảo vệ các thiết bị, nội dung, dữ liệu cá nhân và quyền riêng tư trong môi trường số; Bảo vệ sức khỏe và tinh thần; Nhận thức về tác động của công nghệ số đối với hạnh phúc xã hội và hòa nhập xã hội; Nhận thức về ảnh hưởng của công nghệ số và việc sử dụng chúng đối với môi trường trong học tập các môn KHXH.
Năng lực giải quyết vấn đề: Nhận diện nhu cầu và vấn đề, giải quyết vấn đề trong môi trường số; Sử dụng công cụ số để đổi mới quy trình và sản phẩm; Cập nhật quá trình phát triển của công nghệ số trong học tập các môn KHXH.
Năng lực liên quan đến nghề nghiệp: Vận hành các công nghệ số đặc thù; Hiểu, phân tích và đánh giá dữ liệu, thông tin và nội dung số đặc thù cho một lĩnh vực cụ thể trong học tập các môn KHXH.
Tóm lại, năng lực số không chỉ là việc sử dụng công cụ kỹ thuật số mà còn là khả năng tư duy sáng tạo, phản biện và giải quyết vấn đề trong môi trường số hóa. Việc bồi dưỡng các năng lực này cho học sinh là rất quan trọng, không chỉ giúp các em thành công trong học tập mà còn chuẩn bị cho các em những kỹ năng cần thiết để tham gia vào lực lượng lao động trong tương lai.
